Errealitate bat da. EKA/ACUVetik jadanik hilabeteak daramatzagu online inbertsio iruzurtietan oinarritutako kontsulta eta kasuen igoera nabarmena nabaritzen. Gero eta ohikoagoak dira, tipologia gero eta anitzagoa dute eta, batez ere, bere identifikazioa gero eta zailagoa da.
Duela zenbait urte nahikoa zen gaizki idatzitako mezu elektronikoez mesfidatzearekin, baina gaur egun askoz konplexuagoa da egoera eta, ondorioz, arriskutsuagoa. Itxura guztiz profesionala duten plataformak, telefonoz deitzen duten aholkulari pertsonalak, denbora errealean etekinak erakusten dituzten aplikazioak eta adimen artifiziala ere aprobetxatzen duten kaptazio-teknika oso sofistikatuak dira egungo errealitatea.
Gainera, datuek hau bermatzen dute: Ertzaintzak kripto-aktiboekin lotutako 541 salaketa jaso zituen 2025ean, eta aurten maiatzean Guardia Zibilak gure lurraldean inbertsio-plataforma faltsuak erabiliz 400.000 euro baino gehiago iruzurtu zituen sare bat desegin zuen. Eta bai, zifra hauen atzean bizitza osoko aurrezkiak galdu dituzten pertsona errealak daude.
Horregatik, EKA/ACUVetik patroiak ezagutzen, alarma-seinaleak identifikatzen eta zu edo zure ingurukoren bat egoera horretan egotekotan zer egin behar den jakiten lagunduko duen gida txiki bat prestatzea erabaki dugu.
Kontuz, edonori gerta dakioke
Inbertsio-iruzur batean erori den norbaiti buruz entzutean, jende askoren lehen erreakzioa “ni ez nindukete engainatuko” pentsatzea da. Ulergarria den pentsamendua da honako hau, baina oso arriskutsua baita ere. Izan ere, plataforma hauen atzean dauden erakundeak oso ondo antolatutako taldeak dira, egitura hierarkikoekin, kaptazio-taldeekin, psikologoekin eta puntako teknologia erabiltzen duten zerbitzuekin.
Nori daude zuzenduta iruzur hauek?
1
Aurrezkiak dituzten baina finantza-esperientzia digital gutxi duten pertsonak.
Profil ohikoena da: diru aurreztua duen norbait, kriptomonetei buruz edo online inbertsioari buruz zerbait entzun duena, baina plataforma legitimo bat iruzur batetik bereizteko behar adina esperientziarik ez duena.
2
Ondare metatua duten adineko pertsonak.
Sektore bereziki kaltebera bat da honako hau, aurrezki esanguratsuak eta ingurune digitalarekiko ezagutza txikiagoa uztartzen dituelako. Iruzurgileek badakite, eta bide tradizionalagoak baliatzen dituzte.
3
Egoera ekonomiko zailean dauden eta konponbide azkarrak bilatzen dituzten pertsonak.
Epe laburrean errentagarritasun oso handiak hitzematea bereziki erakargarria da zailtasunak jasaten ari denarentzat. Kasu hauetan, iruzurgileek larrialdia eta premia esplotatzen dituzte.
4
Lehen aurrezkiak “handitu” nahi dituzten gazteak.
Online inbertsioaren kultura asko hazi da belaunaldi gazteetan. Horrela, iruzurgileek jakin-min hori eta kantitate txiki horiek errentagarri bihurtzeko nahia baliatzen dituzte.
Tranparen funtzionamendua, urratsez urrats
Iruzur hauek hain ondo funtzionatzearen arrazoietako bat prozesuaren fase bakoitzean bidezko itxura emateko diseinatuta daudela da. Jarraian sekuentzia oso bat partekatzen dizugu, erraz identifikatu dezazun.
Engainuaren anatomia
Lehen kontaktua
Dena sare sozialetan hasten da — eta guztiz normala dirudi
Askatasun finantzarioa lortu duela, bere lana utzi duela eta lo egiten duen bitartean dirua irabazten duela esaten duen norbaiten iragarki bat. Edo asteetan zehar etekinen pantaila-argazkiak, goranzko grafikoak eta jasotako transferentziak argitaratzen ari den profil bat. Batzuetan, zurekin «aukera ezinhobe bat» partekatu nahi duen norbaiten mezu zuzen bat da. Itxura guztiz hutsala du: web profesionala, logotipoak, testigantzak, harremanetarako datuak. Dena erreala dirudi, zehazki horretarako diseinatu delako. Eta orduan, sartu egiten zara.
Konfiantzaren eraikuntza
“Aholkulari pertsonal” bat esleitzen dizute
Pertsona erreal bat dago beste aldean — atsegina, une oro eskuragarri dagoena, itxuraz finantza-ezagutzak dituena. Plataforma nola funtzionatzen duen azaltzen dizute, lehen urratsetan laguntzen dizute eta zure zalantzak azkar erantzuten dituzte. Harremana gero eta estuagoa bihurtzen da eta konfiantza-erlazio bat eraikitzen joaten da. Gertutasun hori metodoaren parte garrantzitsua da.
Amuarena
Lehen inbertsioak “funtzionatzen” du
Zenbateko txiki bat inbertitzen duzu. Plataforman nola hazten den ikusten duzu — dena esan ziguten bezala funtzionatzen duela dirudi. Agian hasiera baten zenbateko txiki bat ere erretira dezakezu, “erreala dela” egiaztatu dezazun. Gehiago inbertitu dezazun amua da.
Eskalada
Gehiago inbertitzeko eskatzen dizute
Pantailako etekinak hazi egiten dira eta zure aholkulariak une hori aprobetxatzera animatzen zaitu. Epe oso laburrekin “aukera bereziak” daude. Biktima batzuk maileguak eskatzera iristen dira “inbertitu” ahal izateko. Urgentzia artifiziala berariazko teknika bat da, bi aldiz pentsa ez dezazun.
Une kritikoa
Dirua erretiratu nahi duzu, baina labirinto bat hasten da
Erretiratzea erabakitzen duzunean, oztopoak agertzen dira. “Desblokeo-komisio” bat ordaindu behar da, gero “egiaztapen-zerga” bat, ondoren “funtsak askatzeko tasa” bat… Ordainketa bakoitzak beste batera eramaten du. Dirua inoiz ez da iristen. Inoiz existitu ez delako.
Desagerpena
Plataforma desagertzen da, zure diruarekin batera.
Noizbait plataformak erantzuteari uzten dio. Aholkulariak erantzuteari uzten dio eta web orrialdea, itxuraz, ixten da. Pantailan ikusten zenuen dirua honekin batera desagertzen da. Arrastorik gabe, itzulketarik gabe eta, jakina, azalpenik gabe.
Zure alarma guztiak piztu behar dituzten seinaleak
Seinale hauetako edozeinek pentsarazi beharko lizuke. Aldi berean bat baino gehiago agertzen badira, ia ziur iruzur baten aurrean zaudela.
Alarma-seinaleak
!
Errentagarritasun oso handiko promesak, arrisku «minimoa» dutenak
Gure benetako munduan, errentagarritasuna eta arriskua beti eskutik doaz. Kontrakoa agintzen duenak zuzenean gezurra esaten du.
!
Azkar inbertitzeko presioa
“Aukera honek 48 ordu baino ez du irauten” edo “orain jarduten ez baduzu, aukera galdu egingo duzu.” Gogoratu urgentzia artifiziala manipulazio psikologikoaren teknika klasiko bat dela.
!
Ezin duzu enpresa edo haren erregulazioa egiaztatu
Espainian jarduten duen inbertsio-enpresa legitimo orok CNMVn (Balore Merkatuaren Batzorde Nazionala) erregistratuta egon behar du. Bertan agertzen ez bada, kontuz ibili.
!
Zure dirua erretiratu ahal izateko ordaintzeko eskatzen dizute
Plataforma legitimo batek ez dizu inoiz zure kapitala berreskuratzeko komisioak, zergak edo tasak kobratuko. Zure kontua “desblokeatzeko” dirua eskatzen badizute, iruzur argia da.
!
Lehen kontaktua sare sozialen edo mezularitzaren bidez iritsi zen
Inbertsio serioak, normalean, ez dira Instagram, WhatsApp edo Telegram-en bidez eskaintzen. Bide honetatik norbaitek “inbertsio-aukera” bat eskaintzen badizu, ez fidatu.
!
Askatasun finantzarioa agintzen duten sare sozialetako profilak
Sare sozialetan geroz eta ohikoagoak dira ustezko askatasun finantzario bat lortu duten pertsonak — lana utzi dutela, inbertsioei esker bizi direla, lo egiten duten bitartean dirua irabazten dutela. Aholku finantzario legitimoak ematen dituztenen eta iruzurgileen arteko aldea argia da: inork ez dizu arriskurik gabe etekin handiak lortuko dituzula aginduko. Norbaitek hori esaten badizu, alarma-seinale argi bat da.
Iruzur hauetako batean sartu zarela uste baduzu…
Garrantzitsuena berehala gelditzea da. Ez egin inolako ordainketa gehigarririk, ematen dizkizuten argudioak sinesgarriak izan arren. Arazoa hasten denean egiten duzun ordainketa bakoitzak iruzurra gehiago elikatzen du.
!
Kontuz «diru-berreskuratzaileekin»
Inbertsio-iruzur baten biktima izan bazara, litekeena da aldez aurretiko ordainketa baten truke zure dirua berreskuratzeko agintzen duten profilek zurekin harremanetan jartzea. Engainu berdinaren bigarren geruza bat izan daiteke. Berreskuratze-zerbitzu legitimo batek ez du inoiz aldez aurretik kobratuko.
Gorde dokumentazio guztia — pantaila-argazkiak, elkarrizketak, transferentziak, mezu elektronikoak. Dokumentazio hau ezinbestekoa izango da ondoren edozein ekintza gauzatzeko. Eta gogoratu, beti salatu: Polizia Nazionalari edo Guardia Zibilari, Espainiako Bankuari dirua transferitu baduzu, eta CNMVri plataforma inbertsio-enpresa erregulatu gisa aurkeztu bada.
EKA/ACUVen, erreklamazio-prozesuan eman beharreko urratsei buruzko orientazioa eman ahal dizugu. Gainera, edozein plataformari buruz zalantzarik baduzu edo horrelako iruzur baten biktima izan zaitezkeela uste baduzu, jarri harremanetan gure taldearekin, beste ezer ordaindu aurretik.
Inbertsio-iruzur bat identifikatzeko unerik onena lehen diru-sarrera egin aurrekoa da. Bigarren unerik onena oraintxe bertan da, hurrengoa egin aurretik.
Inbertsio-plataforma baten inguruko zalantzarik al duzu?
Ezer inbertitu aurretik, kontsultatu iezaguzu. EKA/ACUVen plataforma bat legitimoa den egiaztatzen eta arazo bat izan baduzu orientatzen lagundu ahal dizugu.
Kontaktatu orain
